Η Λακωνία δεν σώζεται με ένα έργο …

Γράφει ο Λάμπρος Λαμπρόπουλος

Κάθε φορά που ανακοινώνεται ή ολοκληρώνεται ένα μεγάλο έργο για τη Λακωνία, γεννιέται – δικαιολογημένα – μια ελπίδα. 

Ένας δρόμος, ένα γεφύρι , ένα φράγμα, μια ανάπλαση, μια επένδυση παρουσιάζονται συχνά ως «η λύση» που θα αλλάξει την πορεία του τόπου. 

Όμως η αλήθεια είναι πιο σύνθετη και, δυστυχώς, πιο σκληρή: 

η Λακωνία δεν σώζεται με ένα έργο.

Για δεκαετίες, ο νομός βιώνει μια σταδιακή υποχώρηση. 

Πληθυσμιακή συρρίκνωση, γήρανση, εγκατάλειψη της υπαίθρου, περιορισμένες θέσεις εργασίας και μια οικονομία που παλεύει να σταθεί σε έναν κόσμο που αλλάζει. 

Σε αυτό το περιβάλλον, κάθε μεμονωμένο έργο – όσο αναγκαίο κι αν είναι – λειτουργεί περισσότερο ως «μπάλωμα» παρά ως ουσιαστική παρέμβαση.

Τα μεγάλα έργα υποδομής είναι απαραίτητα. 

Κανείς δεν το αμφισβητεί. 

Χωρίς δρόμους, νερό, σύγχρονες εγκαταστάσεις και ψηφιακά δίκτυα, καμία περιοχή δεν μπορεί να αναπτυχθεί.

 Όμως τα έργα αυτά δεν αρκούν από μόνα τους.

Ένας δρόμος, μια νέα γέφυρα, δεν φέρνει ανάπτυξη αν δεν υπάρχουν επιχειρήσεις να τα αξιοποιήσουν. 

Ένα φράγμα δεν σώζει τον αγροτικό τομέα αν δεν συνοδεύεται από σχέδιο παραγωγής, μεταποίησης και διάθεσης των προϊόντων. 

Μια ανάπλαση δεν κρατά τους νέους στον τόπο αν δεν υπάρχουν δουλειές και προοπτική.

Το βασικό πρόβλημα της Λακωνίας δεν είναι η έλλειψη έργων, αλλά η έλλειψη συνολικής στρατηγικής. 

Δεν υπάρχει ένα μακροπρόθεσμο σχέδιο που να απαντά σε κρίσιμα ερωτήματα:

Τι είδους ανάπτυξη θέλουμε ;

- Ποιος είναι ο ρόλος της αγροτικής παραγωγής για την επόμενη 20ετία κλπ

- Πώς μπορεί ο τουρισμός να λειτουργήσει όλο τον χρόνο και όχι εποχικά.

- Πώς θα συνδεθεί η τοπική οικονομία με την καινοτομία και την εξωστρέφεια.

Η Λακωνία έχει τεράστια πλεονεκτήματα. 

Πλούσιο φυσικό περιβάλλον, ιστορία και πολιτισμό παγκόσμιας ακτινοβολίας ( Σπάρτη - Μυστράς - Μάνη - Γεράκι - Μονεμβάσια - Ελαφόνησος , Ταϋγετος - Πάρνωνας )  ποιοτικά αγροτικά προϊόντα, ανθρώπους με γνώση και διάθεση. 

Αυτό που λείπει είναι η σύνδεση όλων αυτών σε ένα ενιαίο αφήγημα ανάπτυξης. Ένα αφήγημα που θα μετατρέπει τα πλεονεκτήματα σε θέσεις εργασίας, εισόδημα και ποιότητα ζωής.

Ιδιαίτερα ανησυχητικό είναι το δημογραφικό. 

Χωριά που αδειάζουν, σχολεία που κλείνουν, νέοι που φεύγουν γιατί δεν βλέπουν μέλλον. 

Κανένα έργο βιτρίνας δεν μπορεί να αναστρέψει αυτή την τάση αν δεν υπάρξουν πολιτικές που να στηρίζουν πραγματικά την οικογένεια, την εργασία και την παραμονή στον τόπο.

Η ανάπτυξη δεν έρχεται με κορδέλες και εγκαίνια. 

Έρχεται με συνέπεια, συνεργασία και διάρκεια. 

Με Δήμους που δεν λειτουργούν αποσπασματικά, με Περιφέρεια που συντονίζει και με κεντρικό κράτος που αντιμετωπίζει τη Λακωνία όχι ως «μακρινή επαρχία», αλλά ως κομμάτι του εθνικού αναπτυξιακού σχεδίου.

Ίσως ήρθε η ώρα να σταματήσουμε να πανηγυρίζουμε για το ένα έργο και να αρχίσουμε να διεκδικούμε το ολόκληρο σχέδιο. 

Γιατί η Λακωνία δεν χρειάζεται σωτήρες της στιγμής. 

Χρειάζεται και - σωστά το Brand Name Πελοπόννησος να είναι στόχος και προορισμός - αλλά και η Λακωνία να έχει το δικό της ολοκληρωμένο σχέδιο ανάπτυξης που δυστυχώς δεν υπάρχει και αν υπάρχει κανένας δεν το γνωρίζει.

• Όλοι περιμένουν το Νέο Μουσείο Σπάρτης ή πιο σωστά Λακωνίας εδώ και 40 χρόνια
• Όλοι περιμένουν το φράγμα Κελεφίνας εδώ και 30 χρόνια
• Όλοι περιμένουν τα παλάτια στο Μυστρά εδώ και 35 χρόνια
• Όλοι περιμένουν την ανάδειξη της αρχαίας Σπάρτης και του θεάτρου της εδώ και 50 χρόνια
• Όλοι περιμένουν το δρόμο Πυρί - Γύθειο εδώ και 30 χρόνια
• Όλοι περιμένουν την παράκαμψη Σκάλας Βλαχιώτη εδώ και 20 χρόνια
• Όλοι περιμένουν την βελτίωση του οδικού δικτύου Μολάοι - Νεάπολη εδώ και 30 χρόνια
• Όλοι περιμένουν μια μαρίνα σε Γύθειο και Μονεμβάσια εδώ και  30 χρόνια
• Όλοι περιμένουν την αξιοποίηση των υδάτινων πόρων στο Δήμο Ευρώτα με το κλειστό αρδευτικό δίκτυο Τρινάσου εδώ και 30 χρόνια
• Όλοι περιμένουν την αξιοποίηση του ποταμού Ευρώτα εδώ και 30 χρόνια
• Όλοι περιμένουν τα αντιπλημμυρικά έργα εδώ και 30 χρόνια

Όλα αυτά υπάρχουν στα χαρτιά και γίνονται ημερίδες και ξανά συζητήσεις και ξανά σχέδια και νέες υποσχέσεις και νέα οράματα, που δυστυχώς μένουν… σε κλειστά συρτάρια και ανοίγουν ως δια μαγείας πριν τις εκλογές.

Βλέπουμε λοιπόν ότι χρειάζεται όραμα, συγκεκριμένο σχέδιο και πολιτικές που να βλέπουν πέρα από την επόμενη θητεία.

Μόνο τότε ένα έργο θα έχει νόημα. 

Όχι ως εξαίρεση, αλλά ως κομμάτι μιας πραγματικής αλλαγής πορείας με συγκεκριμένους στόχους, για την παραγωγή, το επιχειρείν, το τουρισμό, τον πολιτισμό, τις υποδομές, την παιδεία, με την συμμετοχή όλων των υγιών δυνάμεων της Λακωνίας όπως Περιφέρειας, Δήμων, Επιμελητηρίων, Εμπορικών Συλλόγων, Πανεπιστημίου.  

ΥΓ

Ευτυχώς που το Νέο Νοσοκομείο Λακωνίας το ετοιμάζει το Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος.