«Στον αέρα» χωρίς ενημέρωση – Το φραστικό ολίσθημα και οι ευθύνες των ΜΜΕ

Σκιές στον τρόπο διαχείρισης των δηλώσεων του Προέδρου της Δημοκρατίας Κωνσταντίνου Τασούλα για την Ελληνική Επανάσταση του 1821, ρίχνουν οι πληροφορίες ότι δεν υπήρξε σαφής ενημέρωση πως η τοποθέτησή του μεταδιδόταν ζωντανά.

Σύμφωνα με τα όσα προκύπτουν, το φραστικό λάθος σημειώθηκε σε ένα περιβάλλον που δεν είχε τα χαρακτηριστικά «επίσημης on camera δήλωσης», με αποτέλεσμα ο ίδιος να μην έχει πλήρη επίγνωση ότι κάθε του λέξη καταγράφεται και μεταδίδεται σε πραγματικό χρόνο.

Το γεγονός αυτό εγείρει σοβαρά ερωτήματα για τη δημοσιογραφική πρακτική που ακολουθήθηκε.

Αντί πολλά από τα μέσα να σταθούν με προσοχή στο περιστατικό και να αποδώσουν το πραγματικό του μέγεθος, επέλεξαν – σε αρκετές περιπτώσεις – να το αναδείξουν ως κεντρικό θέμα, μεγενθύνοντας ένα στιγμιαίο λεκτικό ολίσθημα.

Η έλλειψη ενημέρωσης του ομιλητή φαίνεται πως αγνοήθηκε, ενώ δεν υπήρξε η απαραίτητη διευκρίνιση προς το κοινό για τις συνθήκες υπό τις οποίες έγινε η δήλωση.

Το αποτέλεσμα ήταν μια εικόνα που περισσότερο εξυπηρέτησε τη δημιουργία εντυπώσεων παρά την ουσιαστική ενημέρωση.

Το ζήτημα δεν αφορά μόνο το ίδιο το λάθος.

Αφορά τη δεοντολογία. 

Η πρακτική στις συνεντεύξεις, όπως η φράση «πάμε να το πω ξανά», είναι συνηθισμένη όχι μόνο στα πολιτικά πρόσωπα αλλά και γενικότερα.

Η πολιτική εμπειρία του Προέδρου της Δημοκρατίας, νομίζω, δεν αμφισβητείται από κανέναν.

Οι ευθύνες είναι μεγάλες, και πρωτίστως βαραίνουν την κρατική τηλεόραση, η οποία πολλές φορές λειτουργεί σαν «αφεντικό» στις συνεντεύξεις.

Οι ευθύνες δεν πρέπει να κουκουλώνονται.

Πρέπει να αναζητούνται, να αναγνωρίζονται και —κυρίως— να αποδίδονται.

Όταν ένα πρόσωπο – και μάλιστα θεσμικός παράγοντας  όπως ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας – δεν γνωρίζει ότι βρίσκεται «στον αέρα», η δημοσιογραφική ευθύνη δεν εξαντλείται στην απλή καταγραφή.

Αντιθέτως, απαιτείται κρίση, φιλτράρισμα και σεβασμός τόσο προς τον θεσμό όσο και προς την αλήθεια.

Η επιλογή ορισμένων ΜΜΕ να εκμεταλλευτούν τη στιγμή, χωρίς να παρουσιάσουν το πλήρες πλαίσιο, επαναφέρει στο προσκήνιο το διαχρονικό ερώτημα:

Ενημέρωση ή εντυπωσιασμός;

Σε μια τόσο συμβολική ημέρα για τον ελληνισμό, όπως η 25η Μαρτίου, η ποιότητα της ενημέρωσης όφειλε να σταθεί στο ύψος των περιστάσεων.

Αντί αυτού, κυριάρχησε – για ακόμη μια φορά – η ταχύτητα εις βάρος της ουσίας.

Με Ελεύθερη σκέψη